Trong bối cảnh thế giới đang từng bước hồi phục sau đại dịch COVID-19, việc thúc đẩy hợp tác quốc tế trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết, đặc biệt trong các lĩnh vực then chốt như giáo dục, khoa học và công nghệ cao. Khóa họp lần thứ 24 của Ủy ban liên Chính phủ Việt Nam – Liên bang Nga, vừa được tổ chức vào ngày 6/4/2023 tại Hà Nội, là minh chứng rõ nét cho cam kết làm sâu sắc hơn mối quan hệ chiến lược giữa hai quốc gia. Đây không chỉ là dịp để hai bên khẳng định các định hướng hợp tác trọng tâm mà còn mở ra hàng loạt cơ hội cụ thể cho sinh viên Việt Nam trong việc tiếp cận học bổng Nga, tham gia chương trình du học Nga, hay tiếp cận hệ thống giáo dục tiên tiến từ các trường đại học Nga.
Tái khởi động hợp tác giáo dục: Cơ hội mới cho sinh viên Việt Nam
Một trong những nội dung nổi bật được thảo luận tại khóa họp lần này là việc chuẩn bị ký kết một hiệp định giáo dục mới giữa hai chính phủ. Đây sẽ là văn kiện thay thế hiệp định đã ký từ năm 2005, nhằm cập nhật các điều khoản hợp tác phù hợp với bối cảnh phát triển hiện nay. Thỏa thuận mới không chỉ góp phần mở rộng quy mô mà còn tăng tính hiệu quả cho các chương trình học bổng chính phủ, học bổng hiệp định cũng như các chính sách hỗ trợ du học Nga.
Hai bên cũng thống nhất sẽ tổ chức Diễn đàn hiệu trưởng các trường đại học Việt – Nga lần thứ hai, mở rộng trao đổi học thuật, liên kết đào tạo và hỗ trợ sinh viên hai nước trong việc thích nghi ngôn ngữ và văn hóa – một yếu tố quan trọng quyết định đến hiệu quả của các chương trình du học.
Bên cạnh đó, việc khôi phục các chương trình giảng dạy tiếng Nga tại Việt Nam cũng được đề cao, đặc biệt trong bối cảnh ngôn ngữ này đang dần bị lấn át bởi các ngoại ngữ phổ biến khác như tiếng Anh hay tiếng Hàn. Lãnh đạo hai nước kỳ vọng sự đầu tư trở lại vào lĩnh vực ngôn ngữ sẽ tạo nên sức bật mới, góp phần lan tỏa niềm yêu thích với văn hóa Nga trong giới trẻ Việt Nam.
Gắn giáo dục với công nghệ cao: Tăng năng lực cạnh tranh quốc tế
Không chỉ dừng lại ở lĩnh vực giáo dục, khóa họp lần này còn đạt được những thỏa thuận quan trọng trong lĩnh vực khoa học và công nghệ cao – được xem là trụ cột chiến lược trong tiến trình phát triển bền vững của cả hai quốc gia. Phía Việt Nam và Nga cam kết tăng cường liên kết giữa các trường đại học Nga với các viện nghiên cứu và doanh nghiệp, đặc biệt khuyến khích sinh viên theo học các ngành công nghệ mũi nhọn thông qua các chương trình học bổng nhà nước và trao đổi học thuật.
Việc tạo điều kiện cho sinh viên được tham gia các dự án nghiên cứu ứng dụng, từ trong quá trình học tập tại Nga, sẽ là lợi thế lớn cho nguồn nhân lực Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số. Đây cũng là cách thức hiệu quả để nâng cao chất lượng đào tạo, gắn kết lý thuyết với thực tiễn – điều mà nhiều chương trình giáo dục quốc tế đang hướng tới.
Văn hóa, thể thao và doanh nghiệp: Những mảnh ghép không thể thiếu
Khóa họp lần thứ 24 không chỉ giới hạn ở những trao đổi chuyên môn, mà còn mở rộng ra nhiều lĩnh vực mang tính xã hội và cộng đồng. Hai bên thống nhất tổ chức “Những ngày văn hóa Nga tại Việt Nam” trong năm 2023, tiếp tục đẩy mạnh chương trình giao lưu văn hóa giai đoạn 2022 – 2024. Những hoạt động này được đánh giá là rất cần thiết để hỗ trợ sinh viên du học Nga nhanh chóng hòa nhập, đồng thời xây dựng cầu nối nhân dân bền vững giữa hai quốc gia.
Song song với khóa họp, Diễn đàn doanh nghiệp Việt – Nga cũng được tổ chức, tạo điều kiện để đại diện các ngành công nghiệp và học thuật cùng chia sẻ tầm nhìn phát triển. Sự tham gia của khối doanh nghiệp trong các chương trình hợp tác giáo dục và nghiên cứu được kỳ vọng sẽ giúp gắn liền quá trình đào tạo với nhu cầu thực tế của thị trường lao động.
Vai trò ngày càng rõ nét của Ủy ban liên Chính phủ
Không chỉ là đầu mối kỹ thuật, Ủy ban liên Chính phủ Việt Nam – Nga đang dần thể hiện vai trò điều phối chiến lược trong hợp tác song phương, đặc biệt là trong bối cảnh thế giới đối mặt với nhiều biến động địa chính trị và xu hướng toàn cầu hóa giáo dục. Những thỏa thuận đạt được trong khóa họp lần này là cơ sở để hiện thực hóa hàng loạt chương trình cụ thể – từ tăng chỉ tiêu học bổng chính phủ Nga, mở rộng lĩnh vực cấp học bổng hiệp định, cho đến nâng cao năng lực đào tạo tại các trường đại học Nga tiếp nhận sinh viên Việt Nam.
Khóa họp tiếp theo dự kiến sẽ được tổ chức tại Nga vào năm 2024, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong tiến trình hiện đại hóa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước – trong đó giáo dục, đào tạo và khoa học công nghệ tiếp tục giữ vai trò trung tâm.